İLK POLİSİYE ROMAN

İLK POLİSİYE ROMAN

1856'da J. ve C. Brown Yayınevi tarafından

yayınlanan "Bir Polis Dedektifinin Anıları"

adlı kitap, ilk polisiye romandır. William Russel

tarafından yazılan ve bütünüyle kurguya

dayanan roman, "Waters" adlı bir büyük

kent polisinin özyaşam öyküsünü anlatıyordu.

Kitabın bir başka özelliği de, başka dillere

çevirisi yapılan ilk polisiye roman olmasıdır.

1857'de Almancası, 1868'de de İngilizcesi

basıldı.

Ne var ki, Waters, İngilizce bir romanda

görülen ilk dedektif değildir. Charles Dickens

da bir ara polislerin çalışma biçimlerine ilgi

duymuş ve 1850 yılında bu konuda bazı ma-

76

kaleler yazmıştır. Ayrıca, 1853'te Londra'da

yayınlanan "Bleak House" adlı kitabındaki

66 bölümden 14'ünde, yazar tarafından yaratılan

Müfettiş Bucket adlı bir dedektifin araştırmaları

anlatılır. Müfettiş Bucket'ın, aslında

yazarın çok yakın dostu olan Müfettiş Field

olduğu söylenir.

Bugüne dek yayınlanan en uzun dedektif

romanı (900 sayfa) olarak da bilinen "Aytaşı"

adlı kitap, aynı zamanda özyaşam öyküsü biçimi

dışında yazılmış ilk polisiye romandır.

Wilkie Collins tarafından yazıldı. Romanın

kahramanı Çavuş Cuff, 1860 yılında yaşanan

ünlü Costance kent cinayetini aydınlatan Komiser

Foley'den esinlenerek yaratılmıştı. Romanın

konusu da, bu öyküden yola çıkıyordu.

Kitap, üç cilt halinde Londra'da, Temmuz

1868'de Tinsley Yayınevi tarafından ya

yınlandı.

İlk kadın dedektif de 1862 yılında yine

Wilkie Collins tarafından yazılan "No Name"

adlı romanda ortaya çıktı. Ama kadın dedektif,

bu kitabın ikincil kişilerinden biriydi. Kahramanı

kadın dedektif olan ilk polisiye roman

ise, 1864 yılında "Kadın Polisin Anılan" adıyla

Londra'da yayınlandı. Böylece bir kadın dedektif,

gerçek hayattaki benzerleri ortaya

çıkmadan tam 60 yıl önce, romanlarda yaşadı.